Vakcinacija protiv korone u trudnoći - DA ILI NE?

Preporuka organizacija koje su svjetski autoriteti ginekologije i akušerstva preporučuju da bi trudnice trebalo da se vakcinišu budući da je uočeno da trudnice koje obole od korone imaju veći rizik od teškog oblika bolesti, smrti i komplikacija u trudnoći.





Svjetski autoriteti iz oblasti ginekologije i akušerstva kao što su Američki koledž akušera i ginekologa (eng. American College of Obstetricians and Gynecologists- ACOG) i Kraljevski koledž akušera i ginekologa iz Velike Britanije (eng. Royal College of Obstetricians and Gynecologists) kao i Njemačko društvo opstetričara (Deutsche Gesselschaft für G/G) dali su sljedeća saopštenja i preporuke za osobe koje se pripremaju za trudnoću, trudnice i dojilje:




Trudnoća

Trudnice bi trebalo da se vakcinišu budući da je uočeno da trudnice koje obole od COVID-19 imaju veći rizik od teškog oblika bolesti, smrti i komplikacija u trudnoći kao što su prijevremeni porođaj i carski rez.


Njemačko društvo opstetričara ( Deutsche Gesselschaft für G/G) objavilo je visoke rizike za trudnice i fetus ako dođe do COVID-19 bolesti (CRONOS registar):

  • 26 puta je povišen rizik mortaliteta

  • 4 puta je češći prijevremeni porođaj

  • 4-5 puta je viši rizik tromboze

  • 80% je viši rizik pre-eclampsije

  • 3 puta češće su oboljele trudnice u intenzivnoj skali

  • 10% ih nužno koristi ECMO

  • 20 puta se češće rabi ventilacija

  • 2 puta je češća mrtvorođenost djeteta.


Sve studije i stručna društva ističu da rizik trudnica za tešku COVID-19 bolest dodatno povisuju: debljina, hipertenzija, dijabetes, dob >35 godina. Trudnoća je sama stanje povišenog rizika za tromboze.



Od vakcina koje su dostupne kod nas, jedino vakcine Pfizer- BioNTech i Moderna u svom uputstvu ne navode da su trudnoća i dojenje kontraindikacija za primjenu iste i za sada podaci o primjeni vakcina protiv COVID-19 tokom trudnoće postoje samo za vakcine Pfizer-BioNTech i Modernu kroz navedeni registar Američkog centra za kontrolu bolesti.

Ovo ne znači da druge vakcine nisu bezbjedne tokom trudnoće i dojenja ali nam podaci o njihovoj primjeni u ovim osjetljivim populacijama još nisu dostupni.


Dojenje


Ne postoji rizik kod davanja vakcine majkama koje doje. Preporučuje se vakcinacija dojilja koje su u rizičnim grupama od infekcije korona virusom. Trenutno se ne može dati preporuka da li je jedna vakcina efikasnija i bezbjednija u odnosu na druge jer još uvijek ne postoje podaci o tome.



Procedure vantjelesne oplodnje

Trenutno nema dokaza da bilo koja vakcina protiv COVID-19 utiče na plodnost. Ne postoji mogući mehanizam kojim bi vakcina mogla da utiče na plodnost. Sa druge strane, uočeno je da bolest COVID-19 može da ima negativne efekte na plodnost.

Osobe koje planiraju trudnoću, ne treba da odgađaju istu zbog vakcinacije protiv COVID-19.

Ovo važi naročito za osobe koje su u rizičnim grupama i kojima se vakcinacija naročito preporučuje, budući da se vakcinacijom smanjuje rizik od infekcije u trudnoći te mogućih posljedičnih komplikacija. Trenutno se ne može dati preporuka da li je jedna vakcina efikasnija i bezbjednija u odnosu na druge jer još uvijek ne postoje podaci o tome.


Evropsko udruženje za humanu reprodukciju (European Society of Human Reproduction and Embryology – ESHRE) je ažuriralo zvaničan stav o vremenu započinjanja procedure potpomognute oplodnje u odnosu na vakcinaciju: procedura se može započeti već nekoliko dana poslije druge doze vakcine, tek toliko da se formira imunitet. Nije potrebno odlagati proceduru embriotransfera nakon vakcinacije.



Uticaj na plodnost

Trenutno nema dokaza da bilo koja vakcina protiv COVID-19 utiče na plodnost. Ne postoji mogući mehanizam kojim bi vakcina mogla da utiče na plodnost.